млрд теңге
Қазақстанның байланыс қызметтерінің нарығының жалпы көлемі 2025 жылдың қорытындысы бойынша
2.5. 2025 жылғы телекоммуникация нарығын шолу
2.5.1. 2025 жылы телекоммуникация нарығының негізгі үрдістері
1 475
+10%56%
мобильді байланыс қызметтерінен түсетін табыс әлі де нарықтың жалпы көлемінің жартысынан астамын қалыптастырады
334,9
млрд теңге
2025 жылы тұрақты желілерде деректерді беру және интернетке қолжетімділік қызметтерінің сегментінің табыстары (үлесі — 23%)
224
млрд теңге
басқа телекоммуникациялық қызметтер (нарық құрылымындағы 15% үлесі)
42,2
млрд теңге
2025 жылдың 4-тоқсанының қорытындысы бойынша тіркелген телефония нарығының көлемі
4%
байланыс қызметтерінен түсетін жиынтық табыстардың ақылы теледидар қызметтерінің сегменті құрады
Шолу Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі Ұлттық статистика бюросының (бұдан әрі — ҰСБ) деректеріне, ашық интернет-көздерден алынған байланыс нарығы бойынша маркетингтік деректерге, сондай-ақ «Қазақтелеком» АҚ сараптамалық бағалауларына сәйкес ұсынылған.
2.5.2. 2025 жылғы қазақстандық телекоммуникация нарығының сыйымдылығы мен құрылымын бағалау
2025 жыл қорытындысы бойынша Қазақстанның телекоммуникация нарығы дамудың оң серпінін сақтады: нарық көлемі 2024 жылмен салыстырғанда 10%-ға ұлғайып, 1 475 млрд теңгені құрады.
2025 жыл қорытындысы бойынша ұялы байланыстан түсетін кірістер телекоммуникация нарығының құрылымында ең үлкен үлесті — 56%-ды сақтады. Сегменттің көшбасшылық позициясы мобильді интернетті және оның негізіндегі сандық сервистерді тұтынудың орнықты өсуімен, сондай-ақ желілік инфрақұрылым сапасын дәйекті арттырумен және деректер беру технологияларын дамытумен байланысты.
Деректер беру және тіркелген интернет сегменті нарықтың 23%-ын қалыптастырып, кең жолақты қол жеткізуді кеңейту, сандық сервистерді дамыту және корпоративтік шешімдерге сұраныстың өсуі есебінен елеулі үлес қосты. АКТ-сервистер мен B2O-бағытты қоса алғанда, өзге де телекоммуникациялық қызметтердің үлесі 15%-ды құрады, бұл инфрақұрылымдық және сандық шешімдерге байланыс операторлары, бизнес және мемлекеттік ұйымдар тарапынан тұрақты сұранысты көрсетеді. Ақылы теледидар мен тіркелген телефония сегменттері тиісінше 4% және 3%-ды құрап, дәстүрлі дауыстық сервистердің маңыздылығының біртіндеп төмендеуі аясында салыстырмалы тұрақты серпінді көрсетті.
1 475
млрд теңге
ҚР байланыс қызметтерінен түсетін кірістер
2.5.3. «Қазақтелеком» АҚ компаниялар тобының нарықтағы позициясы
38%
2025 жылы «Қазақтелеком» АҚ компаниялар тобының нарықтағы үлесі
2.5.3.1. Тіркелген телефония
2025 жыл қорытындысы бойынша тіркелген телефония нарығының көлемі 42,2 млрд теңгені құрап, 2024 жылмен салыстырғанда 5%-ға төмендеді. Кірістердің қысқаруы сымды байланыс қызметтерін ұялы байланыс пен интернет-сервистермен алмастырудың жалғасуымен байланысты, бұл дәстүрлі дауыстық қызметтерді тұтынудың төмендеуіне орнықты үрдіс қалыптастырады.
Кірістер құрылымында ең үлкен үлесті жергілікті телефония қызметтері алады, олардың көлемі 26,6 млрд теңгені құрады, бұл қолданыстағы абоненттік база шеңберінде олардың сақталған рөлін растайды. Ұзақ мерзімді перспективада сегменттің біртіндеп қысқаруының жалғасуы күтілуде, бұл ретте тіркелген телефония қызметтері сенімді қосылым мен инфрақұрылымдық тұрақтылық басым болып қалатын корпоративтік және мемлекеттік секторлар үшін маңыздылығын сақтайды.
42,2
-5%млрд теңге
2025 жылдың қорытындысы бойынша тіркелген телефония нарығының көлемі
2.5.3.2. Ұялы байланыс
Ұялы байланыс нарығы жоғары даму деңгейіне қарамастан, Қазақстанда да, әлемде де телекоммуникация саласын дамытудағы негізгі рөлді жалғастырады. Бұл мобильділікке, сандық сервистерге және ақпаратқа жылдам қол жеткізуге деген қажеттіліктің орнықты өсуіне байланысты. Желілік технологиялардың дамуы және мобильді интернет сапасының артуы тиімді монетизацияланатын және тұтынудың өсуін ынталандыратын қызметтер спектрін кеңейтуге ықпал етеді.
2025 жыл қорытындысы бойынша Қазақстандағы ұялы байланыс нарығының көлемі 821,3 млрд теңгені құрап, алдыңғы жылмен салыстырғанда 19%-ға ұлғайды. Сегменттің өсуі ең алдымен мобильді интернет-трафикті тұтынудың ұлғаюымен, сандық және OTT-сервистердің дамуымен, тарифтік ұсыныстарды жетілдірумен, сондай-ақ 4G желілерін одан әрі дамытумен және ірі қалаларда 5G технологияларын енгізумен қамтамасыз етілді.
821,3
+19%млрд теңге
2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстандағы мобильді байланыс нарығының көлемі
2.5.3.3. Интернет желісіне тіркелген қол жеткізу
КЖҚ қызметтерінен түсетін кірістер
Кең жолақты қол жеткізу нарығы орнықты оң серпінді сақтайды. Ірі қалаларда операторлар пайдаланушыларды ADSL технологияларынан FTTx және GPON желілеріне көшіру есебінен абоненттік база кірістілігін арттырады, бұл қол жеткізу жылдамдығын ұлғайтуға, қызметтер жиынтығын кеңейтуге және құнды пакеттік ұсыныстар қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Ауылдық жерлерде сегментті дамыту байланыстың әмбебап қызметтерін ұсыну жобаларын іске асырумен қолдау тауып, олардың шеңберінде операторлар әлеуметтік бағдарланған тарифтерді қолданумен байланысты алынбаған кірістердің бір бөлігін өтейтін мемлекеттік субсидиялар алады.
2025 жыл қорытындысы бойынша тіркелген кең жолақты қол жеткізу нарығының көлемі 280,8 млрд теңгені құрап, алдыңғы жылмен салыстырғанда 15%-ға ұлғайды. Ұзақ мерзімді перспективада сегмент сандық экономиканы дамытудың негізгі драйверлерінің бірі болып қала береді, бұл онлайн-контентті тұтынудың өсуімен, бұлттық сервистер мен сандық платформалардың дамуымен, сондай-ақ деректерді жоғары жылдамдықпен берудегі үй шаруашылықтары мен бизнестің қажеттілігінің ұлғаюымен байланысты.
280,8
+15%млрд теңге
2025 жылдың қорытындысы бойынша тұрақты кеңжолақты қолжетімділік нарығының көлемі
2.5.3.4. Ақылы теледидар
2025 жыл қорытындысы бойынша Қазақстанда ақылы теледидар қызметтерін ұсынудан операторлардың түсімі көлемі 52,3 млрд теңгені құрады. Сегменттің кірістерінің негізгі бөлігі дәстүрлі түрде ақылы ТВ қызметтерін тұтынудың басым үлесіне тиесілі үй шаруашылықтары есебінен қалыптасады. Сегмент тұтастай алғанда өсу серпінінің ұстамдылығымен сипатталады, бұл бейне контентті тұтыну моделінің біртіндеп өзгеруімен және OTT- мен стриминг-сервистер тарапынан бәсекелестіктің күшеюімен байланысты.
Бұл жағдайда операторлар интерактивті функцияларды дамыту, контент кітапханаларын кеңейту және теледидар сервистерін конвергентті пакеттік ұсыныстарға қосу есебінен кірістер тұрақтылығын қолдайды. Ұзақ мерзімді перспективада пакеттік өнімдер құрамында ақылы теледидар қызметтеріне тұрақты сұраныстың сақталуы күтілуде, бұл ретте сегменттің өсу қарқыны Интернет пен ұялы байланыс нарықтарымен салыстырғанда орташа деңгейде сақталуы ықтимал.
52,3
млрд теңге
2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстанда ақылы теледидар қызметтерін көрсету бойынша операторлардың табыс көлемі
